Πώς οι νυχτερινές συνήθειες μπορούν να επηρεάσουν σιωπηλά την καρδιά

Όσοι άνθρωποι είναι πιο δραστήριοι αργά το βράδυ παρουσιάζουν χειρότερη συνολική καρδιακή υγεία και αυξημένο κίνδυνο για έμφραγμα ή εγκεφαλικό, ιδίως οι γυναίκες. Το πόρισμα προέκυψε από έρευνα που παρακολούθησε τις συνήθειες εκατοντάδων χιλιάδων ενηλίκων. Μάλιστα οι επιστήμονες τονίζουν ότι οι καθημερινές ρουτίνες που έχουν τα «νυχτοπούλια» όπως η κακή διατροφή, ο ανεπαρκής ύπνος και το κάπνισμα, φαίνεται να εξηγούν τα υψηλότερα ποσοστά καρδιολογικών προβλημάτων. Ωστόσο, βελτιώνοντας τον ύπνο και τις διατροφικές συνήθειες, είναι εφικτή η μείωση αυτών των κινδύνων.

Το βιολογικό ρολόι και η καρδιά

Η νέα μελέτη έλαβε υπόψη της στοιχεία από ενήλικες μέσης ηλικίας και άνω, με μέσο όρο τα 57 έτη. Οι συμμετέχοντες χωρίστηκαν ανάλογα με τις προτιμήσεις τους για ύπνο και δραστηριότητα: περίπου το 8% δήλωσε ότι είναι «απολύτως βραδινοί τύποι», κοιμούνται πολύ αργά και είναι πιο δραστήριοι τις βραδινές ώρες, ενώ το 24% είναι «απολύτως πρωινοί τύποι», που ξυπνούν νωρίς και νιώθουν ενεργοί το πρωί. Το υπόλοιπο 67% δεν είχε σαφή προτίμηση. Οι επιστήμονες χρησιμοποίησαν τον δείκτη Life’s Essential 8 της Αμερικανικής Καρδιολογικής Εταιρείας, που αξιολογεί την καρδιακή υγεία με βάση τη διατροφή, τη φυσική δραστηριότητα, το κάπνισμα, τον ύπνο και βασικούς βιολογικούς δείκτες όπως τη χοληστερόλη, την αρτηριακή πίεση και τη γλυκόζη.

Όπως αναφέρεται στο SciTechDaily, η ανάλυση έδειξε σαφή μοτίβα: όσοι είχαν έντονη νυχτερινή δραστηριότητα παρουσίασαν 79% μεγαλύτερη πιθανότητα να λάβουν χαμηλή βαθμολογία συνολικής καρδιακής υγείας και 16% αυξημένο κίνδυνο εμφράγματος ή εγκεφαλικού κατά μια μέση περίοδο παρακολούθησης 14 ετών. Οι γυναίκες ήταν ιδιαίτερα ευάλωτες σε αυτή τη συσχέτιση, ενώ οι πρωινοί τύποι εμφάνισαν 5% μικρότερη πιθανότητα χαμηλής καρδιακής βαθμολογίας.

Πώς οι βραδινές συνήθειες επηρεάζουν την καρδιά

Σύμφωνα με τους συγγραφείς της μελέτης, οι βραδινοί τύποι συχνά βιώνουν «απορρύθμιση του κιρκάδιου ρυθμού, δηλαδή οι εσωτερικοί βιολογικοί κύκλοι δεν ταιριάζουν με τον φυσικό κύκλο μέρας-νύχτας ή με την καθημερινή ρουτίνα. Η έντονη βραδινή ρουτίνα σχετίζεται επίσης με συνήθειες επιβαρυντικές για την καρδιά, όπως την κακή διατροφή, τη χρήση νικοτίνης και τον ανεπαρκή ή ακανόνιστο ύπνο. Το αποτέλεσμα είναι ότι οι νυχτερινοί τύποι αντιμετωπίζουν επιπλέον προκλήσεις όσον αφορά την καρδιακή υγεία.

Προσαρμογή της φροντίδας στο βιολογικό ρολόι

Ωστόσο, τα ευρήματα δεν σημαίνουν ότι οι νυχτερινοί άνθρωποι είναι καταδικασμένοι. Η δρ Κρίστεν Κνούτσον, ανεξάρτητη ειδικός και πρόεδρος της Αμερικανικής Καρδιολογικής Εταιρείας για την καρδιομεταβολική υγεία, τονίζει ότι η επιβάρυνση συνδέεται σε μεγάλο βαθμό με συμπεριφορές που μπορούν να αλλάξουν. Βελτιώνοντας τον ύπνο, τη διατροφή και μειώνοντας το κάπνισμα, οι βραδινοί τύποι μπορούν να μειώσουν τον κίνδυνο εμφράγματος και εγκεφαλικού.

Η Κνούτσον υπογραμμίζει τη σημασία της εξατομικευμένης προσέγγισης στην υγεία, λαμβάνοντας υπόψη τον τύπο ύπνου και δραστηριότητας του ατόμου. Ορισμένα φάρμακα ή θεραπείες είναι πιο αποτελεσματικά όταν η λήψη τους συμπίπτει με το προσωπικό κιρκάδιο ρολόι, που διαφέρει ανάμεσα σε πρωινούς, μεσαίους ή βραδινούς τύπους. Προγράμματα που προσαρμόζονται στους βραδινούς τύπους μπορούν να τους βοηθήσουν να υιοθετήσουν πιο υγιεινές συνήθειες και να μειώσουν τον καρδιακό κίνδυνο.

Παρά το εύρος της μελέτης, ορισμένοι περιορισμοί, όπως το γεγονός ότι η πλειονότητα των συμμετεχόντων ήταν λευκοί και γενικά πιο υγιείς από τον γενικό πληθυσμό, ή ότι ο τύπος ύπνου καταγράφηκε μόνο μια φορά και με βάση τις δικές τους αυτοαναφορές, χωρίς αντικειμενικές, επαναλαμβανόμενες μετρήσεις, περιορίζουν τη γενίκευση των αποτελεσμάτων. Παρ’ όλα αυτά, η έρευνα έχει προσφέρει πολύτιμες ενδείξεις για το πώς οι καθημερινές συνήθειες και οι ώρες δραστηριότητας επηρεάζουν μακροπρόθεσμα την καρδιά.